درس دوازدهم فقه و حديث زيديه پس از زيد بن على ( ع ) كه فقيهى مسلّم بود و تأليف مشهور فقهى روايى او با نام المجموع الفقهى و الحديثى يا مسند الإمام زيد ، يكى از اولين كتاب‌هاى مدون در فقه اسلامى شناخته شده است ، ديگر امامان و عالمان زيديه نيز در جهت تبيين احكام فقهى كوشا بوده و با تبيين نظريات خود و تأليف كتاب‌هاى فقهى ، مكتب‌هاى گوناگون فقهى نيز به وجود آورده‌اند . از مهم‌ترين ويژگىهاى فقه زيديه پس از تمسك اجمالى آنان به كتاب و عترت ، باز گذاشتن راه اجتهاد به عنوان يك روش و حتى استقبال از اختلافات فقهى است ؛ به‌گونه‌اى كه بحث‌هاى فقهى تطبيقى ، در اين مذهب بسيار رايج بوده و به اعتراف خود زيديه در فقه آنان عناصرى از مكاتب معروف فقهى شيعه و سنى ديده مىشود . در يك نگاه به تاريخ فقه زيديه ، مىتوان آن را به چند مقطع و مكتب تقسيم كرد : مكتب فقهى عراق در قرن سوم ، زيديهء عراق و شخصيت‌هاى برجستهء آن همچون احمد بن عيسى بن زيد ( م 247 ه . ق ) و حسن بن يحيى بن حسين بن زيد ( م 260 ه . ق ) فقهى روايى را مطرح كردند كه محمد بن منصور مرادى عالم برجستهء زيديه عراق كه تا دهه آخر قرن سوم در قيد حيات بوده ، در كتاب امالى احمد بن عيسى و ديگر آثارش ، راوى و گردآورندهء آن بود . دو قرن بعد شخصيت ديگر زيديه در عراق ، ابو عبد اللّه علوى ( م 445 ه . ق ) مجموعه آثار فقهاى زيديه عراق را با استفاده از سى تأليف محمد بن منصور و ديگر آثار در دسترس ، در كتاب مهم الجامع الكافى در شش مجلد بزرگ گرد آورد كه بنابر تصريح خود او ، كتابى است كه كافى و